دوشنبه 31 ارديبهشت 1397
شهادت حضرت زهراء (سلام الله علیها) تسلیت باد. تاریخ درج خبر :1396-11-11


حضرت فاطمة زهرا ـ سلام الله عليها ـ بعد از رحلت پدر گراميشان مدت اندكي در قيد حيات بودند كه مورخين با اختلاف اين مدت را از 75 روز تا هشت ماه ذكر كرده اند. در اين مدت درباره اهل بيت پيامبر ـ عليهم السلام ـ و مخصوصاً نسبت به حضرت علي ـ عليه السلام ـ و خانم فاطمة زهرا ـ سلام الله عليها ـ ظلمهاي فراواني روا داشته شد، از جمله غصب حق خلافت علي ـ عليه السلام ـ و هجوم به درب خانه فاطمه زهرا ـ سلام الله عليها ـ(1) و موارد ديگر كه منجربه ناراحتي فاطمه زهرا ـ سلام الله عليها ـ نسبت به خليفه اول و دار و دسته اش شد و لذا در روزهاي آخر عمرش به شوهر خويش وصيت مي كند كه بعد از شهادت آن حضرت جنازه اش را شبانه دفن كند.(2) اختلاف وعدم ضبط تاريخ دقيق ولادت، وفات و يا شهادت شخصيت‌هاي صدر اسلام به ويژه خاندان عصمت و طهارت ـ عليهم السّلام ـ ناشي از چند دلايل است كه به برخي اشاره مي شود:
1. جلوگيري از نوشتن ومنع تدوين و نقل احاديث پيامبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ به دستور خلفا خلفاي اول و دوّم.اين مسئله ، دراصل نوشتن تاثير منفي گذاشت وسبب گرديد كه اصل نوشتن وتدوين سيره ي نبوي وثبت ساير رويدادها وحوادث كاملا مغفول وبي توجه بماند. تاسالها(حدود يك قرن واندي...) هيچ توجهي درجهان اسلام به رويدادها نبوده وبا سردي كامل رويدادها ووقايع مهم وسرنوشت ساز درتاريخ اسلام به فراموشي سپرده شده . وتازمان ايجاد رويكرد جدي به ضبط وقايع قرنها فاصله افتاده. اين منع تا قرن دوّم هجري ادامه داشت تا اين كه عمر بن عبدالعزيز دستور نوشتن احاديث را صادر كرد.
2.قرار گرفتن بني اميه در هرم قدرت و خصومت آنان با بني هاشم و اهل بيت ـ عليهم السّلام ـ و نيز با بسياري از انصار كه حامي و داعي پيامبر و اهل بيت بودند، اين عامل سبب مي شد كه اهل بيت پيامبر بعنوان رهبران واقعي براي مردم ناشناخته باشند. ازطرفي آنان دست به تحريف و جعل احاديث و فضيلت تراشي براي خلفا و مدح آنان و مذمت اهل بيت زدند.
3. زبيريان در حكومت كوتاه خود و عباسيان نيز براي مشروعيت سلطنت خويش و سركوب علويان راه بني اميه را ادامه دادند.
4. ازطرفي درفرهنگ عرب نيز به ثبت مواليد و حيات زنان و دختران اهميتي وجود نداشت.
5. سلطه طولاني حكومت مخالفان اهل بيت ـ عليهم السّلام ـ و حضرت علي ـ عليه السّلام ـ و مخالفان شيعه و اتهام رفض و الحاد به شيعيان در ترويج اباطيل و جعليات و تثبيت آنها بي‌تأثير نبود و قدرت نفوذ تفكر مكتب خلفا در معرفي منابعي كه در مسير افكار آنان بود و تضعيف منابع خلاف آنان اثر به سزايي داشت.
6. تخريب و نابودي آثار تشيع حتي كتاب‌سوزي و آتش زدن كتابهاي غني شيعه و طرفداران اهل بيت در قرون نخستين مثل كتابخانه‌هاي شيخ طوسي، صاحب بن عباد و... ابهام و ترديد و اختلاف اقوال را بيشتر و پيچيده‌تر كرده است. بنابراين طبيعي است كه مواليد، وفيات، و شهادت معصومين از جمله فاطمه ـ سلام الله عليها ـ مورد اختلاف باشد.(3) تاريخ شهادت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ همانند ولادت آن بزرگوار به علل مذكور در هاله ابهام مانده و اقوال مختلفي ذكر شده است و اين اختلاف به ويژه در مورد فاصلة زماني رحلت پيامبر اسلام تا شهادت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ است. عده‌اي از علماي شعيه و سني شهادت آن حضرت را 75 روز و عده‌اي 95 روز بعد از وفات پيامبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ مي‌دانند. علاوه بر مواردي كه ذكر شد يكي از علل مهم كه موجب ايجاد اختلاف،در تاريخ شهادت دخترگرامي پيامبر اسلام دانست، اين است كه احتمال تصحيف(جابجايي نقطه) در رقم تاريخ شهادت آن حضرت وجود دارد. يعني نقطه رقم در پايان قرار بگيرد، مثل خمس و سبعون (75روز) يا در بالاي كلمه قرار بگيرد، مثل خمس و تسعون (95روز) كه اين موجب اشتباه خواهد گرديد.
اما نکته مهم که باید به آن اشاره گردد در خصوص دفن شبانه ایشان: در كتب فقهي اسلامي چه از اهل تشيع و چه از اهل تسنن موردي كه دلالت بر منع از دفن شبانه ميّت شده باشد، وارد نشده و حتي نقل شده كه برخي از صحابه از جمله ابي بكر را هنگام شب دفن كرده اند(4) و همچنين از كتاب صحيح بخاري از ابن عباس نقل شده كه پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ بر مردي كه در شب دفن كرده بودند همراه صحابه نماز خواندند.(5) يعني اينكه پيامبر با نماز خواندن بر ميّتي كه شب دفن كرده اند و صحابه هم حضور داشته اند اين عمل (دفن شبانه) را منع نكردند، چرا كه اگر اين عمل مخالف اسلام و روش پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ مي بود حتماً پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ از اين كار منع مي نمودند. پس منع نكردن پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ و خواندن نماز بر آن ميت و دفن شبانه ميت مذكوردر عصر پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ همه دلالت بر اين مطلب دارد كه اين عمل خلاف شرع نبوده و حتي مورد تأييد پيامبر بوده است. و بعد از پيامبر چنانچه گفته شد ابي بكر (خليفه اول) را نيز شبانه دفن كردند، پس دفن شبانه جسد حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ توسط علي ـ عليه السلام ـ خلاف سيره پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ نبوده و اين ادعا بي مورد و باطل است.
2. دليل ديگر بر عدم مغايرت كار حضرت علي ـ عليه السلام ـ دردفن حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ در شب هنگام اين است كه از پيامبر اسلام(ص) در كتب شيعه و سني نقل شده كه در تجهيز و دفن ميت بايد عجله كرد(6) و هيچ قيدي هم ندارد كه بايد در روز براي دفن ميت عجله كرد. پس روايت مطلق است و شب را هم شامل مي شود.
3. دليل ديگر بر اينكه دفن شبانه جسد حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ توسط علي ـ عليه السلام ـ خلاف سنت و سيره نبوي نبوده، اين است كه علي ـ عليه السلام ـ بر وصيت همسر محترمه شان عمل نموده و در اسلام هم به وصيت كردن و عمل به آن سفارش فراوان شده و در قران كريم(7) در موارد متعدد به وصيت كردن اشاره شده و از پيامبر اسلام ـ صلي الله عليه و آله ـ نقل شده است كه مؤمن هنگام مرگ بايد وصيت نامه اش همراهش باشد(8) و وصيت هم دو گونه است، يك وصيت ماليه است كه مربوط به ماترك – اموال و دارايي اش- انسان بعد از مرگش مي باشد و ديگري وصيت عهديه است كه مربوط به كارهايي مي شود كه وصيت كننده انجام آنها را از وصي خود مي خواهد، مثل دفن جنازه در اماكن مقدس و يا استفاده از كفن مخصوص كه مشخصات منحصره دارد. در اسلام و سيرة پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ نه تنها از اين گونه وصيت منعي نشده بلكه ما در موارد متعدد اين گونه وصيتها را شاهد هستيم.(9)
4. اگر اين كار خلاف شرع وسيره ي نبوي است ،هرگز فاطمه چنين وصيتي نكرده وعلي (ع)كه درحفظ سنت وسيره ي رسول (ص) جانثاري مي كرد آنرا عملي نمي نمود.
________________________________________
پاورقی:
1.    ابن ابي الحديد، شرح نهج البلاغه، ترجمه محمود مهدوي دامغاني، تهران، نشر ني، چاپ دوم، 75، ج1، ص225.
2.    . مجلسي، محمدباقر، بحارالانوار، بيروت، انتشارات مؤسسه وفاء، چاپ دوم، 1403، ج43، ص214.
3.    ر.ك: حسني، علي اكبر، پژوهشي نوين در تاريخ تولد حضرت فاطمه – سلام الله عليها- ، ماهنامه زائر، سال ششم، شماره 7، ص 18 و 19.
4.    بخاري، ابي عبدالله محمد بن اسماعيل بن ابراهيم، صحيح بخاري، بيروت، مكتبة البحوث و الدراسات دارالفكر، چاپ اول، 1418 ، ج1، ص379.
5.     همان.
6.     همان، ص 374.
7.     بقره:180 تا 182.
8.     بخاري، صحيح بخاري، پيشين، ج 2، ص 191، و ابن قتيبه، السياسة و الامامة، قم، راضي، 1388 ق، ص 12.
9.    ر.ك: شهيد ثاني، شرح لمعه، كتاب وصية.

ارسال نظر
نام و نام خانوادگی :
پست الکترونیک :
متن نظر :
پربازدید
لينك هاي مرتبط
قم - خیابان معلم -کوچه 12 - جنب جامعه مدرسین حوزه علمیه قم
تلفن :
025 - 37737213
نمابر :
025 - 37737217
کدپستی :
37185- 4466
تمام حقوق مادی و معنوی این پایگاه متعلق به مرکز مطالعات و پاسخ گویی به شبهات حوزه علمیه قم می باشد.